Met de laarzen in het veen en de ogen op de horizon
Jaarverslag 2024
Verandering in het veenweidelandschap
Boeren kregen in 2024 te maken met de verdere afbouw van de derogatie. In de veengebieden betekende dit dat bedrijven die tot dan toe grondgebonden waren, ineens mest moesten afvoeren. Dat had niet alleen financiële gevolgen, maar bracht ook praktische uitdagingen met zich mee, vergrootte de grondhonger en leidde tot zorgen over de toekomst. Het uitzonderlijk natte weer, met een lange reeks druilerige dagen, maakte de situatie er niet eenvoudiger op. Ook de geleidelijke veranderingen in klimaat en weerpatronen worden daarmee steeds duidelijker.
Een geleidelijke verschuiving in het landbouwdenken
Ook het denken over de landbouwtransitie verschuift langzaam maar zichtbaar. In 2024 publiceerde Imke de Boer het rapport Wat we gemeen hebben, waarin zij liet zien dat uiteenlopende voedselvisies het inmiddels op veel punten eens zijn over de noodzakelijke veranderingen.
Gelukkig groeit ook het besef dat een toekomstbeeld ontwikkelen één ding is, maar dat je daar alleen goed kunt komen als je oog hebt voor de huidige positie van mensen en bedrijven. Zij hebben ondersteuning nodig om veranderingen daadwerkelijk en verantwoord te kunnen doorvoeren.
Praktische antwoorden op de vraag: hoe dan?
Als Wij.land werken we heel concreet aan deze ‘hoe dan?’-vragen. Naast de doorlopende projecten rond bodemgezondheid, kruiden en waterkwaliteit, richtten we ons in 2024 ook op het verbeteren van mestkwaliteit. We onderzochten de mogelijkheden voor agricycling in Utrecht en brachten met het project Hollandse Lagen biodiversiteit naar nieuwe hoogten.
Met het Veenweidefonds droegen we bij aan het realiseren van innovatieve plannen van ondernemers: van successielandbouw en natte teelten tot natuurlijke waterzuivering. Het fonds maakte daarnaast een muzikale voorstelling mogelijk over verandering en wat die verandering met mensen doet.
Ruimte voor de menselijke kant van verandering
Stilstaan bij wat al deze veranderingen van ons als mensen vragen, is geen overbodige luxe. Het is ingrijpend om het houvast van vertrouwde routines en overtuigingen los te laten, zeker wanneer je de verantwoordelijkheid voor je bedrijf én voor de generaties voor en na jou op je schouders voelt rusten.
Daarom hebben we ons de afgelopen jaren sterk gemaakt voor betere sociaal-economische begeleiding van ondernemers die hun toekomst verkennen. Begeleiding door iemand die onafhankelijk en kosteloos helpt om ambities te toetsen, perspectief te creëren en realistische keuzes te maken. Eind 2024 zagen we deze wens werkelijkheid worden, met financiering voor de BoerenPerspectief-knooppunten Noord-Holland en Utrecht West.
Wij.land groeit mee
Mede door de grote tijdsinvestering die BoerenPerspectief van Danielle de Nie vroeg, besloot zij een stap terug te doen bij Wij.land. In februari 2024 nam Toos van Noordwijk het stokje van haar over als directeur. Deze wisseling van de wacht ging samen met meer interne veranderingen, zoals het onderbrengen van projecten in overkoepelende programma’s, het opnemen van teamleiders in het managementteam en het verder professionaliseren van de organisatie.
Zo is Wij.land geleidelijk gegroeid van pionier naar een stabiele beweging die met continuïteit werkt aan een toekomstbestendig veenweidelandschap. Tegelijkertijd blijven we wendbaar en daadkrachtig, zodat we een betrouwbare en effectieve partner kunnen zijn, ongeacht hoe de wereld om ons heen zich ontwikkelt.
